Podczas pierwszej nocy w nowym miejscu zazwyczaj się nie wysypiamy. Dzieje się tak dlatego, że lewa półkula naszego mózgu pozostaje bardziej aktywna niż zwykle – zawiadamiają naukowcy w czasopiśmie „Current Biology”.
Według naukowców z Uniwersytetu Browna (USA) ludzie, podobnie jak wiele gatunków zwierząt (np. delfiny, foki, czy niektóre ptaki), posiadają zdolność do zapadania w sen jednopółkulowy. Jest to umiejętność ograniczona, lecz wyraźna. Często utrudnia ona wypoczynek w nowym miejscu, wywołując tzw. efekt pierwszej nocy – trudności w zasypianiu, niespokojny, lekki sen, który może nas jednak chronić przed potencjalnym niebezpieczeństwem.
Na podstawie pomiaru aktywności mózgu u 35 śpiących ochotników badacze zaobserwowali, że podczas pierwszej nocy spędzanej w nowym miejscu sieć aktywności bazowej (default mode network) w lewej półkuli mózgu pozostaje podczas snu wolnofalowego (głębokiego) pobudzona bardziej, niż ten sam fragment w prawej półkuli mózgu.
Sprzyja to większej wrażliwości lewej półkuli na sygnały płynące z otoczenia i powoduje, że dzięki jej stymulacji, np. dźwiękami kierowanymi do prawego ucha, można łatwo wybudzić człowieka ze snu i wywołać u niego szybką reakcję na bodziec.
Różnice pomiędzy aktywnością poszczególnych półkul mózgowych zanikają w ciągu kolejnych nocy.
„Nasze badanie pokazuje, że przebywanie w nowym środowisku wywołuje podczas snu wolnofalowego asymetrię w funkcjonowaniu półkul mózgowych, która pozwala na zachowanie większej czujności i elastyczności w trakcie nocnego wypoczynku” – podsumowują autorzy badania.